Auto zakelijk of privé in 2026: zo maak je de juiste keuze

De autosleutel ligt op tafel, de offerte staat open en de vraag lijkt eenvoudig: komt de auto op de zaak of blijft hij privé? Het antwoord zit zelden in één percentage. Afschrijving, gebruik, bijtelling, btw en toekomstige regels trekken ieder aan een andere kant van de rekensom.

Wat vandaag voordelig oogt, kan bij minder zakelijke kilometers of een andere verkoopwaarde omslaan. Daarom begint een goede keuze niet bij de catalogusprijs, maar bij een realistisch beeld van de komende jaren.

De keuze begint bij het werkelijke gebruik

Voor een ondernemer in de inkomstenbelasting bepaalt het gebruik eerst of er überhaupt iets te kiezen valt. Volgens de regels voor vermogensetikettering van de Belastingdienst is de auto verplicht ondernemingsvermogen als hij voor minstens 90 procent zakelijk wordt gebruikt. Dat geldt ook wanneer je meer zakelijke dan privékilometers rijdt en het privégebruik op jaarbasis niet boven 500 kilometer uitkomt. Gebruik je de auto voor minstens 90 procent privé, dan is hij verplicht privévermogen. In de overige gevallen is de auto keuzevermogen.

Die keuze verdient aandacht, want na het onherroepelijk worden van de aanslag over het keuzejaar kun je haar meestal alleen nog wijzigen bij een bijzondere omstandigheid. Bij een bv werkt het anders. De auto die de bv koopt is zakelijk bezit, maar een directeur-grootaandeelhouder kan er ook voor kiezen de auto privé te kopen en zakelijke ritten te laten vergoeden.

Een zakelijke auto brengt kosten én bijtelling mee

Staat de auto op de zaak, dan drukken de afschrijving en zakelijke autokosten op de winst. Denk aan brandstof of elektriciteit, onderhoud, verzekering, motorrijtuigenbelasting, financiering, parkeren en wassen. Bij verkoop ontstaat het verschil tussen de verkoopprijs en de fiscale boekwaarde. Dat kan een belastbare boekwinst of een aftrekbaar boekverlies opleveren.

Gebruik je de auto ook privé, dan volgt in beginsel een bijtelling. Die blijft achterwege als je overtuigend kunt aantonen dat het privégebruik niet meer dan 500 kilometer per kalenderjaar bedraagt. Voor auto’s met een datum van eerste toelating in 2026 bedraagt de bijtelling volgens de Belastingdienst doorgaans 22 procent van de cataloguswaarde. Voor een nulemissieauto geldt 18 procent tot een cataloguswaarde van € 30.000 en 22 procent over het meerdere. Bij een waterstofauto of kwalificerende zonnecelauto geldt het tarief van 18 procent over de volledige cataloguswaarde. Het vastgestelde tarief geldt in beginsel zestig maanden.

Bij een dga wordt het voordeel via de loonbelasting verwerkt. Bij een ondernemer met een eenmanszaak, vof, cv of maatschap loopt het via de winst in de inkomstenbelasting. Voor deze laatste groep kan de bijtelling niet hoger zijn dan de werkelijke autokosten, inclusief afschrijving, in dat jaar.

Een privéauto geeft eenvoud en een vaste vergoeding

Blijft de auto privé, dan betaal je aanschaf en gebruik zelf en ontstaat geen bijtelling. Daar staat tegenover dat de onderneming in 2026 voor iedere zakelijke kilometer € 0,25 mag vergoeden of van de winst mag aftrekken. De kilometervergoeding van € 0,25 omvat alle autokosten. Brandstof, verzekering, onderhoud, parkeren en afschrijving kunnen daarnaast dus niet nog eens afzonderlijk worden afgetrokken.

Voor ondernemers met veel zakelijke kilometers en een auto met beperkte afschrijving kan privé rijden aantrekkelijk zijn.

Bij hoge kosten, weinig privékilometers of een kostbare nieuwe auto kan de zakelijke route juist sterker uitvallen. In onze Brouwers Berichten over de hogere kilometervergoeding lees je meer over de verhoging die met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2026 geldt.

De btw volgt een eigen route

De keuze voor de inkomstenbelasting bepaalt niet automatisch de keuze voor de btw. Een auto kan voor de winstberekening privé zijn en voor de btw geheel of gedeeltelijk zakelijk. Bij een privéauto kan de btw op onderhoud en gebruik naar verhouding van het zakelijke gebruik en de belaste omzet aftrekbaar zijn. De btw op de aanschaf blijft buiten aftrek als de auto voor de btw privé wordt gehouden.

Bij een zakelijke auto is de btw op aanschaf en gebruik aftrekbaar voor zover de auto voor belaste omzet wordt ingezet. Voor het privégebruik volgt vervolgens een correctie. Als een administratie het werkelijke privégebruik niet laat zien, bedraagt die volgens de btw-regels voor privégebruik doorgaans 2,7 procent van de catalogusprijs inclusief btw en bpm. Later dan vier jaar na het jaar van ingebruikneming, of wanneer bij aanschaf geen btw is afgetrokken, geldt doorgaans 1,5 procent. Voor de btw telt woon-werkverkeer als privégebruik, terwijl het voor de inkomstenbelasting zakelijk is.

Neem de regels van 2026 en 2027 mee in de aanschaf

Een gewone batterij-elektrische personenauto komt in 2026 niet voor de milieu-investeringsaftrek in aanmerking. De regeling is beperkt tot specifieke voertuigen. Voor een kwalificerende waterstofpersonenauto geldt 45 procent MIA over 90 procent van het investeringsbedrag, met een maximum van € 75.000. Voor een kwalificerende zonnecelpersonenauto geldt 36 procent MIA over 90 procent van het investeringsbedrag, met een maximum van € 100.000. Een laadpunt valt niet onder deze voertuigcodes.

Ook de youngtimerregeling schuift. In 2026 geldt de bijtelling van 35 procent over de waarde in het economisch verkeer in beginsel voor auto’s ouder dan zestien jaar, met overgangsrecht voor bepaalde auto’s die op 31 december 2025 al ouder dan vijftien jaar waren. Vanaf 2027 stijgt de leeftijdsgrens naar 25 jaar.

Voor werkgevers komt daar vanaf 1 januari 2027 de pseudo-eindheffing voor fossiele personenauto’s bij. De heffing bedraagt 12 procent van de cataloguswaarde per jaar wanneer een personenauto met CO2-uitstoot aan een werknemer, waaronder een dga, voor privégebruik of woon-werkverkeer ter beschikking wordt gesteld. Voor een auto die al vóór 2027 ter beschikking is gesteld, geldt volgens de huidige wet overgangsrecht tot en met 16 september 2030. Een ondernemer in de inkomstenbelasting krijgt voor zijn eigen auto niet met deze heffing te maken, maar wel voor kwalificerende personenauto’s van werknemers.

Volledig emissievrije personenauto’s en bestelauto’s vallen buiten deze pseudo-eindheffing. Aanvullende uitzonderingen en een verlenging van het overgangsrecht zijn aangekondigd, maar moeten nog definitief worden uitgewerkt. De actuele ontwikkeling volgen we in de Brouwers Berichten over de pseudo-eindheffing. Leg een beslissing voor 2027 daarom niet vast op basis van een voornemen alleen.

Maak een berekening die tegen verandering kan

De beste keuze ontstaat uit meerdere scenario’s. Bereken niet alleen het eerste jaar, maar ook wat er gebeurt bij een andere verkoopwaarde, meer privékilometers, hogere onderhoudskosten of een langer gebruik. Neem daarbij de ondernemingsvorm, het belastingtarief, btw-aftrek, financiering en de regels vanaf 2027 mee. De uitkomst is vaak minder vanzelfsprekend dan de offerte doet vermoeden.

Wie vóór aanschaf rekent, houdt later ruimte. De fiscale adviseurs van Brouwers vergelijken de zakelijke en privévariant op basis van jouw kilometers, kosten en plannen. Zo wordt de auto geen fiscale gok, maar een onderbouwde keuze die past bij de onderneming.