Om half vier vertrekt een pallet uit Overijssel richting Düsseldorf. De factuur is al gemaakt, de vervoerder staat aan het dock en toch blijft één vak leeg: hoeveel btw hoort er op deze levering? Een paar bureaus verder verschijnt ondertussen de eerste Duitse bestelling in de webshop. Zelfde land. Andere klant. Andere regel.
Bij zakendoen in Duitsland hangt de btw niet alleen af van de grens die een product of dienst passeert. De aard van de prestatie, de status van de klant, de plaats waar goederen liggen en de manier waarop de verkoop is georganiseerd bepalen samen waar de btw verschuldigd is. Daardoor kan een Nederlandse onderneming de ene factuur met 0% btw versturen, op de volgende factuur de btw verleggen en bij een derde verkoop Duitse btw berekenen.
Het korte antwoord is daarom helder. Lever je goederen aan een Duitse ondernemer met een geldig btw identificatienummer en gaan de goederen aantoonbaar naar Duitsland, dan geldt meestal het Nederlandse tarief van 0%. Bij veel diensten aan Duitse ondernemers wordt de btw verlegd. Verkoop je aan Duitse particulieren, houd je voorraad in Duitsland of verricht je daar een bijzondere prestatie, dan kan Duitse btw of een Duitse registratie nodig zijn.
Btw Duitsland begint met vier vragen
Wie wil bepalen of btw betalen in Duitsland nodig is, begint bij vier samenhangende vragen. Levert de onderneming goederen of diensten? Is de klant ondernemer of particulier? Van waar naar waar bewegen de goederen, of waar wordt de dienst volgens de btw regels verricht? En heeft de onderneming in Duitsland een vestiging, voorraad of andere lokale aanwezigheid?
Dat onderscheid voorkomt dat één algemene regel op iedere Duitse verkoop wordt geplakt. Een machine die vanuit Nederland naar een fabriek in Keulen gaat, volgt een andere route dan advies aan een Duitse vennootschap. Een webwinkel die vanuit Nederland aan een consument in Münster levert, valt weer onder andere regels dan dezelfde webwinkel met voorraad in een Duits distributiecentrum.
Voor retailondernemers, maakbedrijven en zakelijke dienstverleners ligt het beslismoment daarom op een andere plek. De uitkomst wordt niet bepaald door de branche alleen, maar door de feitelijke goederenstroom, de contracten en de klant.
Goederen leveren aan Duitsland: welke btw geldt bij een ondernemer?
Verkoopt een Nederlandse onderneming goederen aan een Duitse ondernemer en worden die goederen naar Duitsland vervoerd, dan is doorgaans sprake van een intracommunautaire levering. De Nederlandse leverancier brengt 0% btw in rekening. De Duitse afnemer verwerkt in Duitsland een intracommunautaire verwerving en berekent daar zelf de verschuldigde btw.
Het tarief van 0% is geen automatisme. De leverancier moet kunnen aantonen dat de goederen Nederland hebben verlaten, beschikken over een geldig btw identificatienummer van de klant en de levering correct verwerken in de Nederlandse btw aangifte en de opgaaf ICP. Bestellingen, facturen, betaalgegevens, vrachtbrieven en ontvangstbevestigingen vormen samen het spoor waarlangs de levering later kan worden gevolgd. De Belastingdienst beschrijft de voorwaarden voor goederen naar andere EU landen.
Ontbreekt een geldig nummer of is het vervoer naar Duitsland niet aantoonbaar, dan kan het tarief van 0% worden geweigerd. De Nederlandse leverancier kan de btw dan alsnog verschuldigd worden. Juist bij afhaaltransacties is dat risico zichtbaar. De goederen zijn weg, maar het bewijs van hun bestemming moet ook in de administratie aanwezig zijn.
Hoe controleer je een Duits btw nummer?
Een Duits btw identificatienummer heet een Umsatzsteuer Identifikationsnummer. Het begint met DE en wordt gevolgd door negen cijfers. Dit nummer is iets anders dan de Duitse Steuernummer die een onderneming voor haar binnenlandse belastingzaken kan krijgen.
Controleer het nummer van een Duitse zakelijke klant vóór de eerste levering en daarna periodiek via VIES van de Europese Commissie. Bewaar het resultaat met datum in het dossier en controleer of naam en adres aansluiten op de contractpartij. Een geldig nummer ondersteunt de toepassing van 0% bij goederen en de verlegging bij diensten, maar vervangt het overige bewijs niet.
Een Nederlandse onderneming heeft niet automatisch zelf een Duits btw nummer nodig omdat zij aan Duitsland verkoopt. Bij een rechtstreekse intracommunautaire levering vanuit Nederland aan een Duitse ondernemer volstaat meestal het Nederlandse btw identificatienummer van de leverancier. Een eigen Duitse registratie komt pas in beeld wanneer de onderneming zelf in Duitsland belastbare handelingen verricht waarvoor geen bruikbare vereenvoudiging of verlegging geldt.